wonderlijke woorden (5): treinhaalkusje

Ik dacht dat het een volstrekt normaal woord was omdat het binnen onze familie frequent gebruikt wordt, maar ik kan het via Google niet vinden op het net. Misschien hebben wij een foute versie in omloop of misschien is dit een woord dat door mijn vader of moeder is uitgevonden. Een treinhaalkusje is een te snel gegeven zoen, zonder aandacht.
Als iemand weggaat en een snelle (of naar de mening van de ontvanger een te snelle) zoen geeft, kan de ontvanger klagen: "Nee, ik wil een échte zoen. Niet zo'n treinhaalkusje."

wonderlijke woorden (4): vergemoeilijkt

Ik schreef een brief naar een collega waarin ik het woord 'vergemoeilijkt' gebruikte.
"Wat het vergemoeilijkte was dat in er een compleet fout overzicht staat van wanneer er wie werkt."
Ik dacht: waar kén ik dat woord van? Maar ik kende het helemaal niet. Alleen het antoniem 'vergemakkelijkt' waarvoor 92.000 hits opdoken op Google.
Met 'vergemoeilijkt' wordt deze blogspot de eerste hit op Google.

wonderlijke woorden (3): mirliton

Mijn gezin is weer aan zee, ditmaal voor de grote vakantie. De noordenwind heeft zijn deel gehad en zit nu thuis. De zon draait in een grote cirkel over ons heen, de bijen en bromvliegen blazen op hun mirliton en Stekelorum, die achter die kruiwagen mest liep, staat in zijn zwart pak voor de deur van zijn pension en zendt voortdurend zijn glimlach over de baan in de richting van de tram, vanwaar de stedelingen moeten aankomen.
Over een uur zal Jan II hier zijn. Walter is Adele in Oostende gaan afhalen, want die heeft zeker valiezen. Ik ben echter hier gebleven, omdat ik Jan niet voor 't eerst in een station ontmoeten wil.
Ook ditmaal ga ik in de Vogelzang een glas bier drinken, anders konden zij denken dat er tussen ons iets wringt.
De vloer is enigszins van zijn winterspuug gereinigd en de baas is gewassen. Zulma is verdikt, dunkt mij. Ufrazie, Albertje en Elisabeth wandelen als pauwen voor de deur, ieder in een nieuw pak. Mijn vrienden vloeken nog wel, maar toch iets minder, wegens de bad-gasten. Ik betaal mijn klassieke ronde maar kijk ditmaal op de klok want ik wil niet dat Jan in die kroeg naar mij toe wordt gebracht als om aan de Moloch geofferd te worden, onder 't oog van de dronken jongens van de streek.
Als het tijd wordt ga ik naar huis en wandel ongezien de tuin in. Heel achteraan heeft onze student zich geoefend in landbouw. Zijn kinderen staan in bonte wanorde door elkander: zonnebloemen als wagenwielen zo groot, snijbonen waar geen eind aan komt, nederige aardappelen, keurig gecoiffeerde sla, erwten die pas in augustus in bloei staan en waar boertje Costenoble soms hoofdschuddend op staat te kijken.
Vanuit de bonen kan ik het huis bespieden zonder dat iemand mij zien kan. Hier sta ik nu. Kwam er aan die heerlijke verwachting maar nooit een einde.

Willem Elsschot - Tsjip

(ja, je dacht toch niet dat ik dat geschreven had? Dan was ik allang beroemd geweest.)

Mirliton. Wat is dat nu? Wat een mooi woord, maar wat is het? Het hangt er blijkbaar een beetje vanaf wie het definieert. Maar het komt op hetzelfde neer. En de kazoo is de bekendste mirliton. Hoewel een mirliton ook nog iets héél anders is.

gekwetstheid is een keuze

Waarom keert mijn maaginhoud om - en dat is niet omdat ik de afgelopen vier dagen ziek thuis ben geweest - als ik Piet Hein Donner de termen 'onnodige krenkingen' en 'onnodig kwetsen' hoor declameren? Het vragenuurtje zal wel nooit zo vermakelijk worden als dat vanuit London, maar gediscussieerd werd er wel en op het vlak van ergernis was het vermaak groot zat. Ergernis niet alleen in mijn kamer, maar ook in De Kamer. Het merendeel zat zich op te vreten om Donners twijfelachtige timing nu hij juist deze week weer pleit voor het aan banden leggen van het 'onnodig krenken' van geloofsovertuigingen. Het enige goeie dat je ervan kan zeggen is dat de meesten sinds de moord op Theo van Gogh op scherp staan en zich niet in de luren zullen laten leggen door een hooggeplaatste jurist.
Er kwam een vuile gedachte in me op: 'Donner zegt dit om stemmen te trekken.' Maar ik vind het wel typisch dat hij hier juist op het CDA-congres mee kwam van de week. Waar de achterban tevreden gesteld moet worden. De achterban die zich wellicht snel gekwetst voelt. Ben ik dan de enige die al jaren de zin 'gekwetstheid is een keuze' in het vaandel voert? Nee toch? Trouwens, het is mijn zin niet. Het was die van Lidy. Lidy, die zich als katholieke niet 'christen' mocht noemen door bepaalde mensen die zichzelf uiteraard wél 'christen' mochten noemen.
Het is het gebruik van het woordje 'onnodig' dat me het meest verwart. Dat mensen zich gekwetst kunnen voelen, à la, maar wie bepaalt of die gekwetstheid al of niet 'onnodig' is? Hoe zit het dan met trots? Met mensen die zich (kwetsende) uitspraken aantrekken en hun opstelling wijzigen, maar dat niet zo snel hardop zullen zeggen? Hoe zit het met tijd? Met meningen die wijzigen maar een beetje tijd nodig hebben? Daar was soms misschien gekwetstheid voor nodig. - of bagatelliseer ik de gekwetstheid nu?
Zou Donner trouwens de enige CDA'er zijn die het heeft over 'homofilie' in plaats van 'homoseksualiteit'? Andermaal draaide mijn maag zich een slag in het rond.
En wat is die Wouter Bos een pedante eikel (en god, wat ben ik blij dat ik dat mag zeggen zonder repercussies).

O misery

So it failed again. Another four years of G.W. Bush. Again Ralph Nader looses. A bit late but today I saw the perfect defense in favour of J.F.K. by writer David Amsden:

But why Kerry, aside from his status as Democratic Other Guy, which, frankly, would be enough for me this year? Well, I like his stoicism — he seems smart, and serious, and sort of boring, and exactly like the kind of man I can't relate to, which is what I want from a leader. I don't understand why we're so keen on having someone who seems cool and perfectly personable—I have friends for that, late-night TV, strangers in parks.

blauw

zei zij de lucht is blauw
en hij, hij keek omhoog
hij zag een regenboog
niet aan de verte
maar boven hem
en hij dacht: 'hoe kan dat nou?'
wist hij veel
was nog te blauw

opmerkingen waar ik niet tegen kan (2)

"Iiiiiiiiiiiisj goed!"

opmerkingen waar ik niet tegen kan (1)

"Ik kan niet tegen onrecht."

Sorry hoor, maar hoezo kan jij niet tegen onrecht? Krijg je er bultjes van in je nek of chronische hoestbuien? Komt je maaginhoud omhoog of krijg je de St. Vitusdans? Verschijnt er spontaan een schimmel van op je voeten of functioneren je nieren niet meer?
Van onrecht krijg je op z'n hoogst tranende ogen, rode konen en een verstikte keel en je sterft er hooguit wat eerder door wanneer jezelf onrecht wordt aangedaan.

(Pieter zei dat hij mijn blogspot wel wat moralistisch vond - daar heeft hij natuurlijk gelijk in)

(Ik heb trouwens weer twee sets gewonnen van Pieter afgelopen donderdag)

2 + 3 = dinsdag

Na ons IKEA-avontuur zaten Jeroen, Nina en ik wat na te praten. Het gesprek kwam op glas-in-lood en het effect van kleuren. Ik begon over het effect dat sommige mensen kennen bij bijvoorbeeld letters: dat ze daar kleuren bij zien, en dat dat een heel individueel verschijnsel is omdat iemand die dat ook heeft, heel andere kleuren erbij kan zien. Nina zei tamelijk nonchalant: dat heb ik ook!
Zij vertelde het met de weekdagen en met cijfers te hebben. Routineus somde ze op welke kleuren ze bij welke dagen en cijfers zag. Ik heb het niet onthouden, alleen dat zaterdag zandgeel was en zondag rood. Ik merkte op dat ze dus een agenda voor zichzelf zou kunnen maken zonder de letters van de dagen van de week maar alleen de kleuren ervan. En dat ze zou kunnen optellen en aftrekken met kleurtjes. Maar niet elke kleur is vertegenwoordigd in het spectrum van weekdagen en cijfers. In principe zou dus bijvoorbeeld (ik zeg maar wat) een 2 blauw kunnen zijn en een 3 rood. Als dinsdag dan paars is, is 2 plus 3 dinsdag. (Overigens ervaart Nina paars bij noch de weekdagen, noch de cijfers.) Samengestelde cijfers, bijvoorbeeld 23 bestaat simpelweg uit de kleuren 2 en 3. Het is niet zo dat 23 een heel eigen kleur heeft.
Meer informatie over dit verschijnsel is te vinden op synesthesie.nl Op die site wordt ook verteld dat synestheseten vaak helemaal niet door hebben dat de meerderheid helemaal geen kleuren ervaart. Voor henzelf is het de gewoonste zaak van de wereld, en dat komt overeen met Nina's nonchalance toen ze vertelde synesthetische ervaringen te hebben. Zoals je op de synesthesie-site kunt lezen is het een tamelijk constante ervaring: Als twee rood is als je jong bent, zal het dat ook zijn als je oud bent. Synesthesie komt in verschillende vormen voor: sommige mensen zien kleuren bij smaken, anderen zien kleuren bij muziek, anderen zien kleuren bij elke aparte letter en de kleur van woorden wordt dan vaak bepaald door de meest dominante letter. Ook kun je zien dat de klank van een woord soms terugkomt in de klank van de kleur. Ik vraag me af of Nina's zandgeel bij zaterdag ook in die lijn ligt.

Ik Benidorm

In navolging van de campagne van de stad Amsterdam die zichzelf bij Engelssprekenden gaat promoten met de leus: I Amsterdam, wil ik op deze plaats graag voorstellen de stad Benidorm te promoten met de Nederlandstalige leus:

Ik Benidorm

Nu nog een stuk of wat T-shirts ervan drukken en klaar ben ik.

Uiteraard zie ik ook een campagnezonnige toekomst voor plaatsen als Bennebroek, Bennekom, Beneden Merwede, Bengkulu, Benkovac en Benin (bij deze laatste kunnen ze zelfs overwegen de leus uit te breiden tot 'Ik Ben in Benin'!).

retorica die werkt

Dat is natuurlijk een pleonasme, zo'n titel. Iets heet ook pas retorica als het werkt natuurlijk.
Deze titel verwijst naar een toespraak van een senator uit Illinois, Barack Obama, die hij vorige week hield op de Democratische conventie in Boston, heel origineel de 'Boston D-Party' genoemd. Het stadion waar het gebeuren plaatsvond, scheen volgens de krant op z'n kop te staan door zijn toespraak. Obama was de grote held. Ik werd benieuwd naar zulk een redenaarstalent en in de afkoelende uren gisteravond, zocht ik zijn toespraak op en vond het. Op het internet uiteraard, medium der media.
En inderdaad, tranen gingen mij in de ogen staan. Wat een woordkeuze, wat een plaatsing van argumenten en herinneringen. Hij wist uitgekauwde termen als nieuw in mijn oren te doen klinken en als bij zovelen ging door mij de gedachte: staat hier een volgende president? En ook: als deze toespraak zou worden uitgezonden op alle tv-zenders in de VSA, zou dan niet iedereen stemmen voor de Democraten? Naïeve gedachten, ach, wellicht. Maar ook hoopvolle gedachten. En 'hoop' was het centrale thema van deze strak geregisseerde democratische conventie, dus dat komt dan weer mooi uit.
En nu ga ik naar buiten naar het park op de hoek. Ik neem een boek mee en druiven die me maar 99 cent kostten en wellicht een biertje en ik ga zitten en ik sta pas op als het donker wordt of als ik echte honger krijg of zoiets.

Het is gewoon te warm...

om achter de computer te gaan zitten en te schrijven.

wonderlijke woorden (2): ontnieter

Gehoord op het kantoor waar ik de komende tien weken ook nog werk:

ontnietertje

Is dat ding met die vlijmscherpe ijzeren gebogen tanden, dat er voor zorgt dat aangebrachte nietjes in papieren weer verwijderd kunnen worden.

Mooi want een soort dubbele ontkenning.

Zo is er ook een leuk raadsel:
Wat is de overeenkomst tussen een nietmachine en een naaimachine?
Antwoord: Een nietmachine niet en een naaimachine niet.

omringd door getuigen

Ik was door omstandigheden bij mijn ouders blijven slapen vannacht en kon terugrijden naar Utrecht door mijn zus, die met haar auto de weg van Ouderkerk naar haar werk in Utrecht bij het Merwedekanaal wilde verkennen. Na de hele componisten- en toneelschrijversbuurt van dichtbij gezien te hebben, kwamen we een uur later daadwerkelijk aan. Daar kon ik haar kantoor aanschouwen en toen zeiden we gedag, want ik wilde op tijd thuis zijn en dacht dat eerder lopend te zijn dan rijdend met mijn zus achter het stuur.
De kortste weg naar huis was door de jaarbeurs heen te lopen die aan de overkant van het Merwedekanaal lag. In alle hoeken en gaten van de jaarbeurs ontwaarde ik vrouwen en mannen op hun zondagst gekleed. De mannen in pak, consequent met stropdas, de vrouwen in rokkostuum. Er bleek een congres te zijn van Jehova's getuigen. Ik was omringd door duizenden en duizenden getuigen en niemand, ¡niemand!, probeerde mij te bekeren. Terwijl ik toch duidelijk geen getuige was, getuige de broek die ik droeg. Het was het paradijs op aarde. Leeuwen speelden met lammeren en lammeren met leeuwen. Geweren werden omgesmeed tot ploegscharen. Kinderen huppelden bijbelliedjes zingend tussen de wuivende rokken der vrouwen door. Ik zag meer interactie tussen blank en zwart dan in het Nederlands honkbalteam. Zwarten zoenden met blanken en blanken met zwarten. Nee, dat laatste is niet waar. Het contact tussen zwart en blank was echt opvallend en het aantal stelletjes dat hand in hand liep ook, maar gemengde stelletjes heb ik niet kunnen spotten.
Ik heb welgeteld één gesprek kunnen volgen, namelijk toen ik twee mannen passeerde, en dat ging over geld. Dat je voor een euro nu net zo veel kunt krijgen als voor een gulden vijf jaar geleden. Welk een religieus gesprek!

basilosaurus (2) (aanvulling eigenlijk)

Verduidelijkend mailtje gekregen van Pieter, de vriend van de tand:

"Mijn tand, nou ja de tand van die dino die als het ware in mijn schoot geworpen is, is die van een spinosaurus, de "T-rex van de Sahara", bekend geworden vooral door Jurassic Park II, waarin hij met zijn megalomane rugzeil luid grommend en moordend de show steelt."

Take Five fluiten en als vrolijk beschouwd worden

Ik floot 'Take Five' op de trap van het Cervantes-instituut. Miriam, een klasgenote die voor me de trap afliep, keek achterom en zei: 'jij bent altijd zo vrolijk!' Het was geen verwijt. Ik vond het leuk om te horen en op die manier bevestigde ik haar mening natuurlijk. Ingeborg, die naast haar liep, bevestigde het in ieder geval.
Maar is het zo? Ben ik altijd vrolijk? Ik dacht het nieieiet.
Het is wel een toestand die ik graag zie bij mensen, een werkelijk blije levensinstelling. Niet in de zin van naïef blij met alles zijn. Maar een soort opgewektheid, die ik me herinner van Lidy, van Mandela of van Dalai Lama nr. 14. Of leg ik de lat nu wel erg hoog?

De boeddha: there is no way to happiness, happiness is the way.

Pfffff, blijheid als levensopdracht maakt het gelijk zo zwaar.
Ik heb Take Five trouwens nooit als een vrolijk liedje beschouwd. Evenmin als een triest liedje.
Take Five was mijn eerste kennismaking met muziek in vijfkwartsmaat. Daarvoor had ik zelf geprobeerd liedjes te verzinnen die vijf tellen duurden per maat. Toen wist ik nog niet dat dat ook echt bestond. Ik was er heel trots op dat ik het min of meer zelf had uitgevonden.

leuke hondennaam

Leuke hondennaam gehoord op straat: Odie.

bijgeloof (1)

Ik heb geen bijgeloof (geloof ik).
Ik durf er steeds meer voor uit te komen. Ik verkeer in een volkomen minderheid. Ik heb me lange tijd verscholen achter een abstracte definitie van god, het goddelijke, de betekenis van god. Maar ik geloof er niet in. Ik wil er niet aan. Dat de wereld bestaat met haar huizen, mensen, bomen en vogeltjes vind ik op zichzelf al wonder genoeg. Ik vind de evolutie echt heel bijzonder. Daar hoef ik niet voor naar de kerk. Interessante gedachte trouwens, dat er godshuizen bestaan, gebouwd van natuursteen, waar door sommige kerkgangers heftig en hevig de evolutie wordt ontkend. Terwijl die zelfde evolutie in de muren is te bewonderen. Mooi vind ik dat.
Astrologie is ook bijgeloof. Maar ik wil je de kost geven hoeveel mensen erin geloven. Er écht in geloven. Betekenis hechten aan de maand van geboorte. Zoals iemand ooit aangaf, ik meen op de interessante website van Skepsis: is het moment van conceptie dan niet veel interessanter? Toen werd je namelijk gecreëerd. Dat is jouw eigen individuele oerknal.
Want wanneer ben je geboren? Waar ligt dat moment? Op het moment dat je hoofd eruit is? Of, in geval van stuitligging, de stuit? Op het moment dat je voor het eerst naar adem hapt? Ik zie niet wat dat moment te maken heeft met van te voren vastgelegde persoonlijkheidskenmerken. En hoe zit het dan met het dertiende sterrenbeeld, slangendrager?
Maar niet in sterrenbeelden geloven als betekenisdragende entiteiten, dat is nog niet zo uitzonderlijk. Wat als ik me op het vlak beweeg van de vage medicijnen? Of dat van de chronische ziektes? Is het je wel eens opgevallen dat bij relatief onschuldige chronische aandoeningen als eczeem of roos mensen ongevraagd met advies komen aanzetten en dat al die adviezen anders zijn en geen van alle helpen?
Of heeft dat niet met geloof te maken maar met liefde?
En als je bijgeloof hebt, bestaat er dan ook bijliefde?

basilosaurus (1)

Ik zat zondag te gillen voor de tv, toen ik op bezoek was bij mijn ouders. Op Nederland 1 was een uitzending te zien over iemand die in de zee ging zwemmen tussen walvissen. De boot kreeg zelfs een forse stoot van het lijf van de walvis. De duiker hing onder de boot en de walvis naderde hem op slechts enige meters. Toen sperde hij de bek open. Allemaal tanden! Ik gillen! Dit had ik nog nooit gezien. Ik ben geen dierenfreak, maar ik dacht toch wel genoeg te weten van walvissen. De walvissen met de tanden waren toch de orca's? Dit was echt helemaal nieuw voor me. Ik had natuurlijk argwaan moeten krijgen bij de vermelding van de naam van de walvis: basilosaurus.
Het bleek een soort trucageprogramma te zijn. In een serie van drie uitzendingen laten de makers prehistorische dieren zien, zeedieren in dit geval. Het is zo knap gedaan dat het net echt is. Maar het is allemaal nep. 36 miljoen jaar geleden, toen basilosauros leefde, bestonden er namelijk geen mensen, laat staan duikpakken en motorboten.

Zondag is de laatste aflevering. Zien! En er niet intrappen.

In deze zelfde lijn: een vriend van me kocht via het net een tand van een dinosaurus. Ik weet de naam even niet. Komt nog wel. Een tand van elf centimeter. En dat was veel bijzonderderder dan een tand van bijvoorbeeld acht centimeter. Het kan ook zijn dat het een fossiel was van een tand van elf centimeter. Maar dan wel een heel mooi fossiel. Deze vriend is een heel-oude-dingen-freak. Is het je (beste lezer) wel eens opgevallen dat dat altijd mannen (jongens) zijn die gaan voor het echt oude, voor archeologie, voor dooie dingen. Iedereen heeft wel een klasgenoot gehad op de lagere of middelbare school die alles wist van prehistorische monsters, of inca's, of pijpekoppen. Wedden dat het altijd jongens waren? Typisch vind ik dat.
In ieder geval, die vriend is nu blut en kan nu niet zijn kinderen voeden.
Aan de andere kant, dan zijn die kinderen straks dooie dingen en heeft die vriend toch z'n zin.

baantje!

Net gebeld door het uitzendbureau dat het baantje doorgaat!
Ik ben zo blij. Het gaat om een baantje van 10 weken, in Bilthoven. Ik heb er echt zin in.
Het gaat om archiefwerk, echt spannend zal het wel niet zijn. Maar dat kan me niet schelen. Even tien weken geld verdienen is gewoon heel heel prettig.
Overmorgen ga ik langs bij het uitzendbureau, dan hoor ik meer.
(ik heb ooit gezegd dat ik nooit uitzendbureau wilde doen nadat ik dat een aantal keren had gedaan en me dat tamelijk slecht bevallen was, maar dit baantje werd me praktisch in mijn schoot geduwd. Moet je dan weigeren? Ik dacht het niet.) (Dit even ter verantwoording).